Zzp’er in de zorg; werknemer of opdrachtnemer?

Een zzp’er, handelend vanuit een in het handelsregister van de KvK ingeschreven B.V., werkte – via bemiddeling van een derde – als zelfstandig zorgverlener voor een zorginstelling op basis van een overeenkomst van opdracht. De zzp’er:

• had een ‘Ondernemersverklaring zelfstandige zorgverlener’ ondertekend;
• was ingeschreven in het Kwaliteitsregister Zelfstandig Zorgverlener;
• had een BTW-nummer;
• was lid van SoloPartners, brancheorganisatie voor zzp’ers in de zorg;
• had een eigen bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering;
• voerde verpleging, persoonlijke verzorging en overige werkzaamheden uit die ook werden uitgevoerd door werknemers in loondienst;
• viel niet binnen een vast rooster en de uren per week wisselden;
• had contact met de planning die beschikbare diensten met hem deelde, waarop hij dan zijn bereidheid kon aangeven;
• had vrijheid waarmee hij al dan niet diensten kon accepteren;
• voerde de werkzaamheden zelfstandig en naar eigen inzicht uit, zonder toezicht of leiding van de zorginstelling. Wel diende de zzp’er rekening te houden met het zorgplan en de geldende zorgwetgeving;
• nam geen deel aan werkoverleggen of personeelsbijeenkomsten;
• voerde geen functioneringsgesprekken;
• moest zelf voor vervanging zorg dragen;
• ontving een aanzienlijk hoger uurloon dan het loon op grond van de cao Gehandicaptenzorg;
• diende zelf zorg te dragen voor eventuele btw-afdracht, pensioenopbouw, betaling van de (sociale) verzekeringen etc.;
• ontving geen loonstroken en er werd geen belasting door de zorginstelling afgedragen aan de Belastingdienst;
• werd uitsluitend betaald voor daadwerkelijk gewerkte uren;
• mocht voor andere opdrachtgevers werkzaam zijn.

De kernvraag was of de overeenkomst tussen de zzp’er en de zorginstelling kwalificeert als overeenkomst van opdracht of als een arbeidsovereenkomst? De rechter van de rechtbank Limburg oordeelde op 26 augustus 2026 dat er twee fasen moeten worden doorlopen bij het beantwoorden van de vraag of sprake is van een arbeidsovereenkomst of een overeenkomst van opdracht.

In de eerste fase moet worden vastgesteld welke rechten en verplichtingen partijen met elkaar hebben afgesproken. Hierbij speelt de partijbedoeling een rol.

In de tweede fase zijn de negen gezichtspunten van de Hoge Raad (Deliveroo criteria) van belang, ofwel: (1) de aard en duur van de werkzaamheden, (2) de manier waarop de werkzaamheden en de werktijden worden bepaald, (3) de inbedding van het werk en degene die de werkzaamheden verricht in de organisatie en de bedrijfsvoering van degene voor wie de werkzaamheden worden verricht, (4) het al dan niet bestaan van een verplichting het werk persoonlijk uit te voeren, (5) de wijze waarop de contractuele regeling van de verhouding van partijen tot stand gekomen is, (6) de wijze waarop de beloning wordt bepaald en waarop deze wordt uitbetaald, (7) de hoogte van de beloningen, (8) de vraag of degene die de werkzaamheden verricht daarbij commercieel risico loopt en (9) de vraag of degene die de werkzaamheden verricht zich in het economische verkeer als ondernemer gedraagt of kan gedragen.

Hierbij dienen alle relevante feiten en omstandigheden samen te worden bekeken en tegen elkaar te worden afgewogen (holistische weging).

Oordeel rechter

De zzp’er voerde feitelijk dezelfde werkzaamheden uit als de loondienstmedewerkers van de zorginstelling. Dit was volgens de rechter inherent aan de uit te voeren taken die horen bij het verplegen, verzorgen en begeleiden van de cliënten van de zorginstelling. Dit duidt volgens de rechter nog niet op ondernemerschap.

De rechter kwam tot de conclusie op basis van alle feiten en omstandigheden dat de overeenkomst tussen de zorginstelling en de zzp’er niet kon worden aangemerkt als arbeidsovereenkomst, maar wel als overeenkomst van opdracht.

Benieuw naar de ontwikkelingen in wet- en regelgeving ten aanzien van de Zelfstandigenwet? Lees hier verder.

Enkele praktische tips

1. Laat een goede overeenkomst van opdracht opstellen.
2. Leg – indien van toepassing – bij de start van de overeenkomst van opdracht en gedurende de opdracht vast dat de zzp’er niet in loondienst wenst en een eventueel aanbod tot het aangaan van een arbeidsovereenkomst heeft geweigerd.
3. Breng de verschillen in kaart tussen een werknemer in loondienst – die mogelijk hetzelfde werk uitvoert – en de zzp’er.
4. Breng management op de hoogte van de hiervoor genoemde Deliveroo criteria en loop deze ook af in een concrete situatie.
5. Verstrek geen bedrijfsgoederen aan de zzp’er of – indien nodig – uitsluitend tegen betaling.
6. Verifieer tussentijds of de zzp’er meerdere opdrachtgevers heeft of de mogelijkheid daartoe en leg dit schriftelijk vast.
7. Laat de zzp’er niet op personeelsbijeenkomsten komen en nodig de zzp’er niet uit bij werkoverleggen, beleidsbijeenkomsten etc.
8. Voer geen beoordelings-/evaluatiegesprekken en zorg dat er geen sprake is van leiding en toezicht. Wel kan binnen de opdracht (resultaatsverplichting) sprake zijn van het verstrekken van instructies.
9. Indien de zzp’er zich op het standpunt stelt dat sprake is van een arbeidsovereenkomst, neem dan het standpunt in dat als de samenwerking al als een arbeidsovereenkomst wordt gekwalificeerd (hetgeen betwist wordt) de zzp’er het teveel ontvangen honorarium als onverschuldigd betaald loon moet terug betalen. Zeker indien binnen de organisatie een algemeen verbindend verklaarde (standaard) cao van toepassing is.